Co zakłada filozofia według Russella cz. II

Russell mawiał, że najważniejsza część filozofii polega na krytyce i rozjaśnianiu poglądów uchodzących zazwyczaj za ostateczne i uznawanych w bezkrytyczny sposób.44 Program ten obejmuje przypuszczalnie krytyczne badanie i „uzasadnianie” wnioskowań naukowych, o czym była mowa w poprzednim rozdziale. Ale zawiera również krytykę i rozjaśnianie rzekomo podstawowych pojęć, takie jak pojęcia umysłów i przedmiotów fizycznych. A wykonanie tego zadania prowadzi u Russella, jak widzieliśmy, do ujęcia umysłów i przedmiotów fizycznych jako konstrukcji logicznych ze zdarzeń. Ale widzieliśmy również, że Russell nie traktuje analizy redukcyjnej w tym kontekście, jako sprawy czysto językowej, a więc polegającej po prostu na znalezieniu języka alternatywnego względem języka umysłów i przedmiotów fizycznych. Analiza jest rzeczywiście pojmowana jako coś, co zmierza do poznania ostatecznych składników świata. A same byty fizyki – atomy, elektrony i tak dalej – interpretuje się jako konstrukcje logiczne. Analiza filozoficzna nie wykracza więc poza naukę, w tym sensie, że usiłuje rozjaśniać mgliste pojęcia, jakie przyjmuje nauka. Na poziomie nauki pojęcie atomu nie jest mgliste, a jeśli jest, rozjaśnianie go nie jest raczej zadaniem filozofa. Filozofia wykracza poza naukę w tym sensie, że wysuwa hipotezy ontologiczne czy metafizyczne.

Nie ma w tym bynajmniej nic zaskakującego, że Russell musiał stwierdzić, iż jednym z zadań filozofii jest wysuwanie śmiałych hipotez dotyczących świata. Ale od razu powstaje pytanie. Czy hipotezy te trzeba uznać za takie, których nauka nie jest jeszcze w stanie potwierdzić czy obalić, choć w zasadzie mogłaby to uczynić? Albo, czy filozof ma prawo zgłaszać hipotezy zasadniczo niesprawdzalne przez naukę? Innymi słowy, czy filozofia ma swoiście własne zagadnienia dotyczące świata, czy ich nie ma?

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>