Dewney i pogląd na wychowanie

Widzieliśmy, że dla Deweya celem moralnym jest rozwój, a stopień, w jakim instytucje społeczne i polityczne umożliwiają rozwój dostarcza sprawdzianu służącego ocenie ich wartości. Idea rozwoju stanowi również klucz do jego teorii wychowania. W istocie, „proces wychowania jest całkowicie tożsamy z rozwojem moralnym”7l. A wychowanie jest „czerpaniem z teraźniejszości tego stopnia i tego rodzaju rozwoju, jaki w niej jest”72. Wynika stąd, że skoro możliwość wzrostu czy rozwoju nie znika wraz z końcem młodości, nie należy traktować wychowania jako przygotowania do życia. Jest ono samym procesem życia.73 Faktycznie, „proces wychowania nie ma żadnego celu poza sobą’: jest on własnym celem” 7i. Formalne kształcenie osiąga wprawdzie swój kres, ale wychowawczy wpływ społeczeństwa, stosunków i instytucji społecznych oddziałuje zarówno na dorosłych jak też na młodych. A jeśli patrzymy, tak jak powinniśmy, w sposób otwarty na wychowanie, możemy dostrzec doniosłość wprowadzania tych reform społecznych i politycznych, o których sądzi się, że najbardziej mogą sprzyjać zdolnościom wzrostu i wywoływać reakcje ułatwiające dalszy rozwój. Moralność, wychowanie i polityka są ściśle powiązane.

Przyjąwszy ten ogólny pogląd na wychowanie, Dewey podkreśla naturalnie potrzebę uczynienia ze szkoły, na ile to możliwe, rzeczywistej społeczności, odtworzenia życia społecznego w uproszczonej postaci, a więc wspierania rozwoju zdolności dziecka do udziału w życiu społecznym w ogóle. Podkreśla ponadto, czego można się było spodziewać, potrzebę szkolenia dziecka w inteligentnym badaniu. Uderzony przez kontrast między brakiem zainteresowania, jaki przejawia wiele dzieci w nauczaniu szkolnym, a ich żywym zainteresowaniem poza szkołą tymi zajęciami, w których mogą osobiście i czynnie uczestniczyć, dochodzi do wniosku, że szkolarskie metody należy tak zmienić, by pozwolić dzieciom na możliwie czynny udział w konkretnym procesie badania, prowadzącym od sytuacji problemowej do jawnego zachowania czy działań, potrzebnych do jej przekształcenia. Ale nie możemy wkraczać w dalsze szczegóły Deweyowskich idei dotyczących wychowania w sensie potocznym. Jego główne przeświadczenie głosi, że wychowanie nie powinno być po prostu nauczaniem rozmaitych przedmiotów, lecz raczej spójnym, jednolitym wysiłkiem wspierania rozwoju obywateli, zdolnych do wspierania dalszego rozwoju społeczeństwa przez owocne wykorzystywanie inteligencji w kontekście społecznym.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>