Ralph Tyler Flewelling i idealizm osobowy

Idealizm w Ameryce zawdzięczał oczywiście bardzo dużo wpływowi myśli europejskiej. Ale jest równie oczywiste, że wiele umysłów uznawało go za coś kongenialnego, a otrzymał on rodzime piętno, które ujawniło się nade wszystko może w tak częstym akcentowaniu osobowości. Nic dziwnego więc, że idealizm amerykański bynajmniej nie był po prostu zjawiskiem dziewiętnastowiecznym, wywołanym przez odkrycie myśli niemieckiej oraz przez wpływ idealizmu brytyjskiego. Przejawiał znaczną żywotność w obecnym stuleciu.

Wśród przedstawicieli idealizmu osobowego pierwszej połowy dwudziestego stulecia możemy wymienić nazwiska Ralpha Tylera Fle- wellinga (1871-1960), przez wiele lat profesora filozofii Uniwersytetu Południowej Kalifornii, założyciela pisma „The Personalist”18 w 1920 r.: Alberta Corneliusa Knudsona, (1873-1953) 14 oraz Edgara Sheffielda Brightmana (1884-1953), Bowne’owskiego profesora filozofii w Uniwersytecie Bostońskim15. Tytuły ich publikacji świadczą dobitnie o kontynuowaniu tego nastawienia religijnego personalizmu, na które mieliśmy już okazję zwracać uwagę. Ale pomijając fakt, że przede wszystkim idealizm osobowy przyciągał tak często ludzi myślących religijnie, istnieje, jak wspomniano wyżej, powód wewnętrzny religijnego nastawienia tego kierunku myślowego. Podstawową myśl personalizmu można sformułować w postaci zasady, że rzeczywistość poza relacją do osób nie ma żadnego znaczenia, że to, co rzeczywiste, jest tylko w osobach, w odniesieniu do nich i dla nich. Innymi słowy, rzeczywistość składa się z osób i z ich wytworów. Wynika stąd zatem, że o ile idealista osobowy nie zrównuje ostatecznej rzeczywistości z systemem skończonych ja, jak to robił McTaggart, musi być teistą. Oczywiście jest tam miejsce dla dość różnych koncepcji Boga. Brightman, na przykład, utrzymywał, że Bóg jest skończony.16 Ale zainteresowanie nie tylko teizmem filozoficznym, lecz również religią jako pewną postacią doświadczenia stanowi ogólną cechę amerykańskiego idealizmu osobowego.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>